Sākums

LV.NOL.2019.12.3   lv

Trijstūrī \(ABC\) ievilktās riņķa līnijas centrs ir \(O\). Nogriežņi \(OA, OB, OC\) krusto šo riņķa līniju attiecīgi punktos \(D, E, F\). Zināms, ka \(\frac{AB}{DE}=\frac{BC}{EF}=\frac{AC}{DF}\). Pierādīt, ka trijstūris \(ABC\) ir regulārs!

Hide solution

Atrisinājums-1

Punkts \(O\) ir trijstūra \(ABC\) bisektrišu krustpunkts (skat. 35.att.). Apzīmējam \(\sphericalangle BAC=2 \alpha\), \(\sphericalangle ABC=2 \beta\) un \(\sphericalangle ACB=2 \gamma\). Tad \(\sphericalangle DOF=180^{\circ}-\alpha-\gamma\) un \(\sphericalangle ODF=\sphericalangle DFO=\frac{1}{2}(\alpha+\gamma)\), jo \(\triangle ODF\) ir vienādsānu. Līdzīgi iegūstam, ka \(\sphericalangle EDO=\sphericalangle DEO=\frac{1}{2}(\alpha+\beta)\) un \(\sphericalangle OEF=\sphericalangle OFE=\frac{1}{2}(\beta+\gamma)\).

Tātad \(\triangle DEF\) iekšējo leņķu lielumi ir \(\sphericalangle EDF=\alpha+\frac{1}{2}(\beta+\gamma), \sphericalangle DEF=\beta+\frac{1}{2}(\alpha+\gamma), \sphericalangle E F D=\gamma+\frac{1}{2}(\alpha+\beta)\). Izmantojot, ka \(\alpha+\beta+\gamma=90^{\circ}\), iegūstam \(\sphericalangle EDF=\frac{\alpha}{2}+45^{\circ}, \sphericalangle DEF=\frac{\beta}{2}+45^{\circ}\) un \(\sphericalangle EFD=\frac{\gamma}{2}+45^{\circ}\). Tā kā \(\frac{AB}{DE}=\frac{BC}{EF}=\frac{AC}{DF}\), tad \(\triangle ABC \sim \triangle DEF\) pēc pazīmes \(mmm\) un atbilstošie trijstūru leņķi ir vienādi, tas ir, \(2 \alpha=\frac{\alpha}{2}+45^{\circ}, 2 \beta=\frac{\beta}{2}+45^{\circ}\) un \(2 \gamma=\frac{\gamma}{2}+45^{\circ}\). Tātad \(\alpha=\beta=\gamma=30^{\circ}\) jeb \(2 \alpha=2 \beta=2 \gamma=60^{\circ}\) un \(\triangle ABC\) ir regulārs.

Atrisinājums-2

Punkts \(O\) ir trijstūrim \(DEF\) apvilktās riņķa līnijas centrs - vidusperpendikulu krustpunkts. Tā kā \(\frac{AB}{DE}=\frac{BC}{EF}=\frac{AC}{DF}\), tad trijstūri \(ABC\) un \(DEF\) ir homotētiski ar homotētijas centru \(O\). Tātad trijstūrī \(DEF\) ievilktās riņķa līnijas centrs arī ir \(O\). Tā kā trijstūra \(DEF\) bisektrišu krustpunkts sakrīt ar vidusperpendikulu krustpunktu, tad tas ir regulārs trijstūris. Līdz ar to arī trijstūris \(ABC\) ir regulārs.